2019 елда АКШ FDA яңа тәкъдим игълан итте, анда хәзерге вакытта АКШ базарында булган 16 кояштан саклаучы актив ингредиент арасында цинк оксиды һәм титан диоксиды кояштан саклаучы кремнарга "GRASE" (Гадәттә куркынычсыз һәм нәтиҗәле дип танылган) буларак өстәлә дип әйтелә. Куркынычсызлык мәсьәләләре аркасында PABA һәм троламин салицилат кояштан саклаучы кремнарда куллану өчен "GRASE" түгел. Ләкин бу эчтәлек контексттан алынган, һәм кояштан саклаучы актив ингредиентларда бары тик физик кояштан саклаучы агентлар - нано-цинк оксиды һәм титан диоксиды - гына куркынычсыз һәм нәтиҗәле, ә башка химик кояштан саклаучы агентлар куркынычсыз һәм нәтиҗәле түгел дип аңлашыла. Чынлыкта, дөрес аңлау шунда: АКШ FDA нано-цинк оксиды һәм титан диоксидын "GRASE" дип санаса да, бу башка 12 химик кояштан саклаучы агент GRASE түгел дигәнне аңлатмый, ләкин аларда куркынычсызлык турында җитәрлек мәгълүмат юк. Шул ук вакытта, FDA шулай ук тиешле компанияләрдән куркынычсызлык турында күбрәк мәгълүмат бирүләрен сорый.
Моннан тыш, FDA шулай ук "кояш кремының тире аша канга сеңүе" буенча клиник тикшеренү үткәрде һәм кояш кремнарындагы кайбер кояштан саклаучы актив ингредиентлар, әгәр алар организм тарафыннан югары дәрәҗәдә сеңсә, сәламәтлек проблемаларына китерергә мөмкин икәнен ачыклады. Эксперимент нәтиҗәләре басылып чыгу белән, алар бөтен дөньяда киң фикер алышулар тудырды һәм хакыйкатьне белмәгән гади кулланучыларда аңлашылмаучанлык тудырды. Алар кояштан саклаучы кремнарның канга үтеп керә алуына һәм кеше организмы өчен куркынычсыз түгеллегенә турыдан-туры ышандылар, хәтта кояштан саклаучы кремнарның сәламәтлек өчен зарарлы һәм кулланып булмый дип берьяклы да ышандылар.
FDA 24 волонтерны 4 төркемгә бүленеп, формулада 4 төрле кояштан саклаучы кремнар куллану өчен сынап караган. Башта волонтерлар бөтен тән тиресенең 75% ын, 2 мг/см2 стандарт дозасы буенча, көненә 4 тапкыр, 4 көн рәттән кояштан саклаучы крем кулланганнар. Аннары волонтерларның кан үрнәкләре 7 көн рәттән җыелган һәм кандагы кояштан саклаучы кремның күләме тикшерелгән. Тикшеренүләр күрсәткәнчә, олы кешенең тире мәйданы якынча 1,5-2 м³ тәшкил итә. Уртача 1,8 м³ кыйммәт дип фаразлап, стандарт күләм буенча исәпләсәк, волонтерлар тарафыннан кояштан саклаучы крем куллану күләме экспериментта якынча 2 × 1,8 × 10000/1000 = 36 г тәшкил итә, ә көненә 4 тапкыр куллану күләме 36 × 4 = 144 г тәшкил итә. Гадәттә, бит тиресе мәйданы якынча 300-350 см² булса, кояштан саклаучы кремны бер тапкыр куллану көне буе саклау өчен җитә. Шулай итеп, исәпләнгән куллану күләме 2 × 350/1000 = 0,7 г тәшкил итә, хәтта яңадан буяу да кертелгән булса, ул якынча 1,0 ~ 1,5 г тәшкил итә. Әгәр максималь 1,5 грамм күләмне алсак, исәпләү 144/1,5 = 96 тапкыр тәшкил итә. Волонтерлар тарафыннан 4 көн рәттән кулланылган кояштан саклаучы крем күләме 144 × 4 = 576 г тәшкил итә, ә гади кешеләр тарафыннан 4 көн дәвамында кулланылган кояштан саклаучы крем күләме 1,5 × 4 = 6 г. Шуңа күрә 576 грамм һәм 6 грамм кояштан саклаучы крем дозасы арасындагы аерма бик зур һәм йогынтысы ачык күренә.
FDA тарафыннан бу экспериментта сыналган кояштан саклаучы кремнар бензофенон-3, октоклилин, авобензон һәм TDSA иде. Алар арасында бензофенон-3нең ачыклау мәгълүматлары гына "куркынычсызлык кыйммәте" дип аталган күрсәткечтән күпкә артып китә, стандарттан якынча 400 тапкыр артып китә, октокрилен һәм авобензон икесе дә 10 тапкыр эчендә, ә p-ксилилендикамфорсульфон кислотасы ачыкланмаган.
Теоретик яктан, кояштан саклаучы кремнарны даими югары интенсивлык белән куллану кумулятив эффект тудырачак. Мондый экстремаль сынау шартларында хәтта кояштан саклаучы кремнарның да кан составында табылуы гаҗәп түгел. Кояштан саклаучы кремнар дистә еллардан артык вакыт дәвамында расланган һәм кулланыла, күп кенә илләрдә кояштан саклаучы кремнарны дарулар буларак җайга салынган, һәм әлегә кадәр аларның кеше организмына системалы ян йогынты ясавын исбатлаучы җитәрлек тикшеренү мәгълүматлары юк.
Бастырылган вакыты: 2022 елның 9 сентябре
